Postoperatieve pijn is een vorm van acute pijn. Acute pijn wordt veroorzaakt door weefselbeschadiging en wordt gekenmerkt door een relatief duidelijke relatie tussen schadelijke prikkel en pijn. Als genezing vordert neemt de pijn af. De locatie is vaak duidelijk aan te geven en er is een grote kans op volledig herstel.

Pijn is een van de meest voorkomende problemen na een operatie en vereist adequate hulp aan de patiënt. Goede pijnbestrijding begint al op de verkoeverkamer en vindt voortzetting op de verpleegafdelingen. Vele factoren beïnvloeden het begin, de incidentie en de ernst van de postoperatieve pijn.

Enkele van deze factoren zijn de volgende:

Persoonlijkheidskenmerken en pijnbeleving
Neurotische persoonlijkheidskenmerken intensiveren postoperatieve pijn. Angst speelt een grote rol in het leven van deze patiënten. Angst voor pijn na de operatie maakt de pijnbeleving er niet beter op.

Voorbereiding van de patiënt op pijn
De manier, waarop de patiënt preoperatief wordt voorbereid op postoperatieve pijn, kan deze significant beïnvloeden. Bespreek eerdere ervaringen van de patiënt wat betreft postoperatieve pijn of andere pijnen.

Premedicatie
Bekend is dat, indien er een goede preoperatieve medicatie wordt gegeven de postoperatieve pijn ook minder is.

De operatie
De aard, plaats en duur van de operatie bepaald de postoperatieve pijn. De intensiteit van de postoperatieve pijn wordt mede bepaald door de locatie van de operatie.

Anesthesietechniek
De soort pijnstillers die peroperatief gebruikt worden zijn van invloed op de pijn postoperatief.

Kwaliteit van de postoperatieve zorg
Attitude, kennis van pijn, pijnmechanismen en methoden ter pijnreducering van de betrokken zorgverleners, bepalen in hoge mate de ernst van de postoperatieve pijn.

Optreden van postoperatieve complicaties
Deze beïnvloedende factoren maken de pijnbeleving per individu zo verschillend, dat er een individuele analgeticabehoefte kan bestaan die 4 tot 6 voudig kan verschillen per patiënt. Anders gezegd; bij patiënten die onder 'gelijke' omstandigheden zijn geopereerd kan de behoefte aan pijnstillers 4 tot 6 maal verschillen.